Patron

Roman MACIEJEWSKI

Urodził się 28 lutego 1910 r. w Berlinie. Jego matka Bronisława, pochodząca z Radomicka koło Leszna, przekazała mu talent i miłość do muzyki. Od 6. roku życia uczęszczał do Konserwatorium Berlińskiego im. Juliusza Sterna do klasy fortepianu prof. B. Goldenweisera. W 1919 r. rodzina Maciejewskich powróciła do Polski i osiedliła się w Lesznie. Roman Maciejewski uczęszczał do Gimnazjum im. Jana Amosa Komeńskiego w Lesznie.

Już jako młody chłopak, grał na organach w czasie mszy szkolnych, a także w kościele farnym. Od najmłodszych lat interesował się muzyką chóralną. Hrabia Krzysztof Mielżyński, kiedy usłyszał chór harcerzy, którym dyrygował Roman Maciejewski zachwycił się młodym dyrygentem i ufundował mu stałe stypendium na kształcenie muzyczne. Maciejewski zapisał się do Konserwatorium Poznańskiego do klasy fortepianu profesora Bohdana Zalewskiego.

W Poznaniu miał okazję spotkać wybitnego specjalistę z muzyki chóralnej profesora Stanisława Wiechowicza. Mając szesnaście lat kierował z powodzeniem Kołem Oratoryjnym, w zastępstwie Wiechowicza.

R. Maciejewski

Po tych doświadczeniach z chórem, powierzono mu samodzielne kierownictwo chóru im. Stanisława Moniuszki. Z chórem tym dał kilka koncertów dla Polonii w Niemczech. Roman Maciejewski interesował się też tańcem. Akompaniował tancerzom, pisał dla nich muzykę, a także opracowywał materiały choreograficzne.

Po uzyskaniu dyplomu w klasie fortepianu, zapisał się do Akademii Muzycznej w Warszawie. Rozpoczął studia kompozytorskie u profesora Kazimierza Sikorskiego. W Warszawie Maciejewski uważany był za jednego z przedstawicieli młodej generacji kompozytorów. Pod duchowym wpływem Karola Szymanowskiego, podnosili nowoczesną muzykę polską do poziomu europejskiego. Uznany za prowodyra strajku studentów, którzy stanęli w obronie zdymisjonowanego rektora Akademii Karola Szymanowskiego, został relegowany z uczelni. Przykry incydent nie zakończył jego kariery.

Koncertował po Bałkanach, wykonując swoje kompozycje. Po powrocie do kraju w 1934 r. otrzymał od ministra Józefa Becka stypendium na wyjazd do Paryża. W Paryżu pogłębiał swoje studia u Nadii Boulanger. Poznał wielu znakomitych kompozytorów. Bywał u państwa Rubinsteinów, spotykał się z Szymanowskim.

Rok 1938 spędził w Anglii, gdzie pisał muzykę do przedstawień słynnego choreografa Kurta Joosa.

W Szwecji nawiązał współpracę z reżyserem Ingmarem Bergmanen. Pisał muzykę do przedstawień teatralnych słynnego reżysera. Wybuch II wojny światowej uniemożliwił mu kontakt z ojczyzną. Z dala od kraju i toczącej się tam wojny, zrodził się pomysł na wielkie dzieło „Requiem”, któremu poświęcił kilkanaście lat pracy.

R. Maciejewski

Jego dalsza droga wiodła ze Szwecji, przez Szkocję do Kalifornii, do której udał się w 1951 r. na zaproszenie Artura Rubinsteina. W Los Angeles przyjął posadę organisty w polskim kościele parafialnym.

W 1959 r. przyjechał do kraju z partyturą „Requiem”, a rok później dyrygował swoim dziełem w Filharmonii Narodowej podczas „Jesieni Warszawskiej”. Po koncercie wrócił do Los Angeles, gdzie założył chór mieszany „Roman Choir”, z którym koncertował po całej Kalifornii.

W 1975 r. – Hollywoodzka Orkiestra Symfoniczna pod dyrekcją Rogera Wagnera wykonała „Requiem” w „Musie Center” w Los Angeles. Dzięki sukcesowi „Requiem” -Maciejewski otrzymywał wiele propozycji. Jednak tym szumem wokół swojej osoby czuł się znużony. Postanowił opuścić Amerykę i udał się na Wyspy Kanaryjskie.

W 1976 r. przyjechał do Polski i odwiedził Leszno. Trafił na czas odejścia swojej matki, którą odprowadził na cmentarz leszczyński.

Kolejne lata spędził w Goteborgu w Szwecji. Tam też zmarł 30 kwietnia 1998 r.

Kompozytor nie promował swojej twórczości, toteż nie była ona znana szerszej publiczności. Dopiero w 1995 r. – do Polski dotarło ponad 100 utworów w rękopisach, a wśród nich znalazło się: ok. 40 mazurków, 10 innych utworów fortepianowych, 25 transkrypcji klasyki na dwa fortepiany, kilka utworów kameralnych i kilka orkiestrowych, 5 mszy na chór mieszany z organami, ilustracje teatralne, kilkanaście kompozycji oryginalnych.

Środowisko muzyczne Leszna stara się upowszechnić dorobek kompozytora. W 1997 r. z inicjatywy brata Romana Maciejewskiego – Wojciecha, powstało Leszczyńskie Towarzystwo Muzyczne im. Romana Maciejewskiego. Wspólnie starają się przybliżyć muzykę leszczynianina społeczeństwu, organizując koncerty. Od 1999 r. Towarzystwo organizuje Leszczyński Festiwal Muzyczny im. Romana Maciejewskiego, który popularyzuje muzykę klasyczną, ale też muzykę swojego patrona. W Festiwalach biorą udział absolwenci, uczniowie i nauczyciele leszczyńskiej szkoły muzycznej. Wojciech Maciejewski przekazał Towarzystwu pamiątki po artyście, które zdeponowane zostały w Miejskiej Bibliotece Publicznej jako ekspozycja – Gabinet Romana Maciejewskiego.

R. Maciejewski

We wrześniu 2003 r. Państwowa Szkoła Muzyczna I i II st. w Lesznie wystąpiła z wnioskiem do Ministerstwa Kultury o nadanie szkole imienia Romana Maciejewskiego. W związku z tym szkoła od kilku lat przybliża muzykę i sylwetkę Romana Maciejewskiego swoim uczniom, a także środowisku – organizując koncerty.

Szkoła gościła w swoich murach Wojciecha Maciejewskiego, który na spotkaniu z młodzieżą opowiadał o swoim bracie. W listopadzie 2003 r. do Szkoły Muzycznej przyjechał ze Szwecji pianista – profesor Michał Wesołowski. Z wielkim zainteresowaniem młodzież i nauczyciele wysłuchali kilku utworów Romana Maciejewskiego, a także wysłuchali opowieści o kompozytorze.

WAŻNIEJSZE KOMPOZYCJE:

Sonata na fortepian nr 1 (1926)
Pieśni poznańskie na chór mieszany (1927)
Kołysanka na fortepian * (1928)
Krzesany taniec góralski na fortepian * (1928)
Pieśni kurpiowskie na chór mieszany * (1928)
Wariacje na fortepian (1928)
Pieśni mazowieckie na chór mieszany (1928)
Mazurki na fortepian * (1928, 1990)
Preludia na fortepian (1930-33)
Tańce góralskie na fortepian (1931)
Bajka balet dla dzieci na fortepian (1932)
Dwie pieśni Bilitis [wersja I] na sopran i fortepian (1932)
Sonata na fortepian nr 2 (1932)
Etiudy na fortepian (1932)
Tryptyk na fortepian * (1933)
Dwie pieśni Bilitis [wersja II] na sopran i orkiestrę (1935)
Koncert na dwa fortepiany bez orkiestry * (1936)
Kwartet na instrumenty dęte blaszane (1937)
Tarantella i kołysanka na dwa fortepiany * (1938)
Sonata na skrzypce i fortepian * (1938)
Kwartet smyczkowy (1938)
Oberek scena baletowa na dwa fortepiany (1943)
Allegro concertante na fortepian i orkiestrę symfoniczną * (1944)
Kołysanka na fortepian i orkiestrę symfoniczną (1944)
Missa pro defunctis (Requiem) na solistów, chór mieszany i orkiestrę symfoniczną * (1944-60)
Negro spirituals na dwa fortepiany (1946)
Matinata na skrzypce, altówkę i wiolonczelę * (1948)
Suita hiszpańska na dwie gitary (1948)
Mazurek na dwa fortepiany (1951)
Nokturn na flet, gitarę i czelestę (1951)
Kołysanka na trio smyczkowe, flet, dwie gitary i czelestę (1952)
Fandango na fortepian * (1953)
Msza pasterska kolędy polskie na 4-głosowy chór żeński lub chłopięcy z organami (1955)
Missa Brevis na baryton (lub chór mieszany) i organy * (1964)
Msza Zmartwychwstania na chór mieszany i organy * (1966)
Msza ku czci św. Cecylii na chór mieszany i organy (1967)
Kwintet na instrumenty dęte (1971)
Widok znad morza suita na małą orkiestrę (1972)
Hosanna na chór 2-głosowy, organy i kwartet dęty (1976)